Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Cynulliad cryf ac amrywiol

Published

on

MAE’r Pwyllgor ar Ddiwygio Etholiadol y Cynulliad wedi cyhoeddi rhaglen gynhwysfawr o waith i ddatblygu cynllun ar gyfer cyflwyno newidiadau yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru.

Rôl y Pwyllgor yw archwilio’r diwygiadau a argymhellwyd gan y Panel Arbenigol ar Ddiwygio Etholiadol y Cynulliad yn 2017 i sicrhau bod y Cynulliad yn senedd sy’n gweithio i Gymru. Daeth y Panel i’r casgliad y dylid cael mwy o Aelodau, ac argymhellodd newidiadau i’r ffordd y cânt eu hethol, gan gynnwys mesurau i sicrhau mwy o amrywiaeth.

Bydd gwaith y Pwyllgor yn cynnwys casglu tystiolaeth helaeth drwy ddefnyddio dulliau gwahanol o ymgysylltu, gan ddechrau gydag agor yr ymgynghoriad cyntaf heddiw. Yn yr ymgynghoriad yma, mi fydd y Pwyllgor yn gofyn am farn rhanddeiliaid a’r gymuned etholiadol ar oblygiadau unrhyw newidiadau i’r ffordd y mae Aelodau’n cael eu hethol, yr ardaloedd y maent yn eu cynrychioli, a’r mecanwaith ar gyfer adolygu ffiniau etholiadol.

Nod y pwyllgor yw cyflwyno adroddiad yn haf 2020 gan wneud argymhellion, yn seiliedig ar dystiolaeth, a fydd yn amlinellu cynllun ar gyfer diwygio ac a fydd yn helpu pleidiau gwleidyddol wrth iddynt ystyried eu safbwyntiau a’u maniffestos cyn etholiad y Cynulliad yn 2021, ac sy’n cynyddu’r tebygolrwydd y bydd consensws yn dod i’r amlwg yn gynnar yn nhymor y Cynulliad nesaf ar ddiwygiadau y gellir eu gweithredu erbyn 2026.

Wrth annerch y Cynulliad yn y Siambr heddiw, Ionawr 8, fe wnaeth y Cadeirydd Dawn Bowden AC egluro nod y Pwyllgor, gan bwysleisio y byddan nhw’n sicrhau y gall pobl gyfrannu a rhannu eu barn. Bydd y Pwyllgor hefyd yn gweithio gyda Senedd Ieuenctid Cymru er mwyn clywed lleisiau pobl ifanc sydd wedi’u magu gyda datganoli – yn enwedig y rhai a fydd yn gallu pleidleisio am y tro cyntaf yn etholiad cyffredinol Cymru 2021.

Dywedodd Dawn Bowden AC, Cadeirydd y Pwyllgor ar Ddiwygio Etholiadol y Cynulliad: “Gellir ystyried argymhellion y Panel Arbenigol – gan gynnwys diwygio maint y Cynulliad, ei amrywiaeth, sut y mae Aelodau’n cael eu hethol, a’r ardaloedd rydyn ni’n eu cynrychioli – yn faterion cymhleth a thechnegol. Ond er mwyn i’r Cynulliad dyfu a datblygu fel senedd sydd â’r adnoddau a’r amrywiaeth llais a barn sydd eu hangen arno yn y dyfodol, mae’n hanfodol ein bod yn cynnal trafodaeth gyhoeddus, gytbwys ac yn darparu rôl ganolog i ddinasyddion yn y broses, yn ogystal â rhanddeiliaid ac Aelodau’r Cynulliad o bob rhan o’r sbectrwm gwleidyddol.

“Er mwyn cyflawni hyn, byddwn ni, fel y Pwyllgor ar Ddiwygio Etholiadol y Cynulliad, yn eangfrydig ac yn cadw meddwl agored. Byddwn ni’n darparu gwybodaeth gywir a hygyrch, yn gofyn am dystiolaeth ac yn casglu safbwyntiau. Byddwn ni’n defnyddio ystod eang o ddulliau i gasglu tystiolaeth ac yn gwrando’n ofalus ar safbwyntiau pobl drwy ymgynghori ac ymgysylltu â’r cyhoedd.

“Does dim angen i ni fynd dros y materion sydd eisoes wedi’u trafod. Felly mi fydd ein gwaith ni yn cydgrynhoi ac yn ychwanegu at y dystiolaeth bresennol, gan ddefnyddio gwaith y Panel Arbenigol fel ein man cychwyn.

“Rwy’n credu y bydd y sgyrsiau rydyn ni’n eu cael, ac unrhyw argymhellion rydyn ni’n eu gwneud, yn fwyaf effeithiol os ydyn nhw’n sail i weledigaeth hirdymor ar gyfer y Senedd, ac wedi’u gwreiddio mewn sylfaen eang o gefnogaeth wleidyddol a chyhoeddus.”

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Myfyrwyr cerflunio i arddangos ym Mecsico Newydd

Published

on

Bydd myfyrwyr o Ysgol Gelf Caerfyrddin Coleg Sir Gâr yn arddangos eu gwaith mewn arddangosfa o waith cerflunio haearn myfyrwyr ym Mhrifysgol New Mexico Highlands yn Unol Daleithiau America.

Mae gan yr adran, sy’n hen gyfarwydd ag ymweld ag America, gysylltiadau sefydledig o fewn rhaglen gyfnewid ym Mhrifysgol Talaith Cansas (Kansas State).

Cynhelir yr arddangosfa o Awst 17 i Fedi 18 yn Oriel Burris Hall y brifysgol.

Mae gan Lisa Evans, cyfarwyddwr y rhaglen gradd anrhydedd mewn cerflunio yn Ysgol Gelf Caerfyrddin, gysylltiadau â’r athro celfyddydau David Lobdell ym Mhrifysgol New Mexico Highlands. Meddai: “Rydym wrth ein bodd yn cael gwahoddiad i’r digwyddiad nodedig hwn ac mae’r myfyrwyr wrthi ar hyn o bryd yn paratoi gwaith fydd yn cael ei foldio, ei gastio a’i orffennu gan y brifysgol yn yr ychydig fisoedd nesaf.

“Mae’r gwaith yn friff agored, mae ond rhaid i ni wneud yn siŵr ein bod yn defnyddio deunydd y gellir ei ddefnyddio i wneud mowldiau a chael ei gastio mewn haearn.”

Mae Lisa hefyd wedi cael gwahoddiad i fod yn aelod o’r panel yng Nghynhadledd Celfyddyd Haearn Bwrw’r Gorllewin ym Mhrifysgol Dacota. Mae’r panel yn mynd i’r afael â gweithgareddau rhyngwladol a chydweithredol gan gynnwys digwyddiadau arllwys haearn, gweithdai a pherfformiad.

Continue Reading

Cymraeg

Sir Gaerfyrddin yn cyhoeddi cynllun newid hinsawdd

Published

on

CYNGOR Sir Caerfyrddin yw’r awdurdod lleol cyntaf yng Nghymru i gyhoeddi cynllun gweithredu newid yn yr hinsawdd, sy’n nodi sut y bydd yn gweithio tuag at fod yn garbon sero-net yn ystod y 10 mlynedd nesaf.
Mae ymdrechion i leihau a gwrthbwyso allyriadau carbon eisoes yn gwneud cyfraniad cadarnhaol i’r agenda newid yn yr hinsawdd, ond mae mwy i ddod wrth i’r Cyngor ganolbwyntio ar feysydd allweddol er mwyn ateb yr her.
Y llynedd roedd yr awdurdod yn un o’r cynghorau cyntaf yn y DU i ddatgan argyfwng hinsawdd, gan addo bod yn garbon sero-net erbyn 2030, sef 20 mlynedd o flaen targedau Llywodraeth Cymru a’r DU, ac ymrwymo i gyhoeddi cynllun gweithredu o fewn blwyddyn.
A hithau’n flwyddyn ers ei ddatganiad, bu i’r Cyngor Llawn gymeradwyo’r cynllun hwnnw heddiw (12 Chwefror, 2020) ac ailadrodd ei ymrwymiad, yn ogystal â thynnu sylw at y camau cadarnhaol mae wedi’u cymryd yn barod.
Mae’r Cyngor wedi lleihau allyriadau carbon ei adeiladau annomestig 38 y cant ers 2005/06, ac mae’n caffael ei drydan i gyd o ffynonellau ynni adnewyddadwy.
Buddsoddwyd £2 filiwn ganddo mewn 200 o brosiectau effeithlonrwydd ynni, yn y gobaith o arbed 41,000 tunnell o allyriadau carbon.
Mae pob prosiect adeiladu mawr newydd yn cynnwys ynni adnewyddadwy, gan gynnwys paneli solar, a phympiau sy’n codi gwres o’r ddaear a’r awyr.
Mae allyriadau carbon o oleuadau stryd wedi gostwng 65 y cant ers 2011/12, ac mae 80 y cant o’r 20,000 o oleuadau stryd sydd yn y sir wedi cael eu troi’n rhai LED ynni isel.
Mae allyriadau carbon fflyd y Cyngor, gan gynnwys cerbydau sbwriel a graeanu, wedi lleihau 19 y cant ers 2012/13, ac mae rhagor o fuddsoddiad yn yr arfaeth i sicrhau fflyd sydd hyd yn oed yn fwy effeithlon o ran ynni.
Ni oedd y Cyngor cyntaf yng Nghymru i brynu ceir trydan er mwyn lleihau effaith milltiroedd busnes, ac ategwyd hyn gan arferion gweithio ystwyth newydd i leihau’r teithio a wneir gan staff.
Ymhlith y camau gweithredu eraill y mae datblygu ffyrdd newydd o leihau carbon yn adeiladau’r Cyngor, prynu fflyd sy’n defnyddio ynni’n fwy effeithlon, cydweithio â chyrff cyhoeddus eraill i sicrhau newid ehangach, edrych ar gyfleoedd i blannu coed a chynhyrchu ynni adnewyddadwy ar dir sy’n eiddo i’r Cyngor.
Cyflwynwyd y cynllun gan y Cynghorydd Cefin Campbell, yr Aelod o’r Bwrdd Gweithredol sy’n gyfrifol am newid yn yr hinsawdd, ac fe atebodd gyfres o gwestiynau manwl gan aelodau o’r cyhoedd a oedd yn bresennol yn y cyfarfod.
Dywedodd: “Mae heddiw’n ddiwrnod hanesyddol iawn i Gyngor Sir Caerfyrddin. Flwyddyn yn ôl, bron i’r diwrnod, fe wnaethon ni ddatgan argyfwng hinsawdd. Roedden ni i gyd wedi cytuno’n unfrydol yn y cyfarfod hwnnw y byddai’r Cyngor hwn yn datblygu cynllun gweithredu yn y 12 mis nesaf.
“Rwy’n falch iawn ein bod wedi llwyddo i wneud hynny, ond mae’n bwysig iawn cofio pam ein bod yn gwneud hynny.
“Wrth wylio’r newyddion rydyn ni’n gweld yn ddyddiol yr holl drychinebau naturiol sy’n digwydd – tanau gwyllt, lefelau’r môr yn codi gan fygwth ein hynysoedd, ein cefnforoedd yn llawn gwastraff plastig – rydyn ni’n gallu gweld yr effaith mae’r ddynoliaeth yn ei chael a sut mae hynny’n bygwth dyfodol y blaned.
“Os na wnawn ni newid bydd hi’n rhy hwyr, oherwydd byddwn ni wedi gwneud cymaint o ddifrod i’r blaned – mae gwyddonwyr yn bendant ynghylch hynny. Mae newid hinsawdd yn digwydd yma, ac mae’n digwydd nawr.”
Ychwanegodd: “Roedden ni’n gwbl ddifrifol wrth addo i lunio cynllun gweithredu, ac rwy’n falch ein bod ni wedi cadw at yr addewid hwnnw.
“Rwy’n ymfalchïo’n fawr mai ni yw’r cyntaf yng Nghymru i gyhoeddi cynllun gweithredu. Wedi dweud hynny, llunio cynllun gweithredu yw’r darn hawdd – nawr mae’r gwaith caled yn dechrau. Bydd y cynllun hwn yn esblygu ac yn newid i ateb heriau’r dyfodol. Bydd hefyd yn ymateb i gyfleoedd. Rydyn ni’n ymchwilio i ffyrdd newydd o ddatblygu prosiectau cyffrous i leihau ein hallyriadau carbon.
“Mae’n werthusiad gwych o ble rydyn ni arni, ond bydd hyn yn wahanol iawn ymhen dwy flynedd, neu bum mlynedd. Mae’n realistig ac yn rhywbeth y gallwn ni ei gyflawni. Rydyn ni’n edrych ar ein hadeiladau domestig, ein fflyd a’n milltiroedd busnes, goleuadau stryd… ond byddwn ni’n gwneud llawer mwy na hynny.
“Bydd wastad hyn a hyn o allyriadau carbon gyda ni, ond beth mae’n rhaid i ni ei wneud yw dod o hyd i ffyrdd o wrthbwyso hyn fel ein bod yn garbon sero-net.
“Rwy’n gobeithio y gallwn ni i gyd weithio gyda’n gilydd, gydag awdurdodau lleol eraill yn y rhanbarth, a gyda chymdeithasau a chyrff eraill yn y sector cyhoeddus sy’n awyddus i ddod gyda ni ar y daith hanesyddol hon.”

Continue Reading

Cymraeg

Rhagor o fuddsoddiad yn yr A484 yn Sir Gaerfyrddin

Published

on

Mae cam olaf y gwaith adfer i atgyweirio’r difrod a achoswyd gan storm Callum ar yr A484 bellach ar waith.

Mae rhaglen gymhleth iawn o waith graddol eisoes wedi’i chwblhau yn un o’r ardaloedd yr effeithiwyd arni waethaf yng Nghwmduad, pan fu farw dyn ifanc yn drasig yn dilyn tirlithriad.

Mae atgyweiriadau o ganlyniad i’r storm hefyd wedi’u gwneud ym Mronwydd.

Effeithiwyd ar ryw 20 milltir o’r A484 gan yr amodau tywydd eithafol yn Sir Gaerfyrddin ym mis Hydref 2018, a oedd yn ymestyn o Gaerfyrddin i Genarth.

Mae ail gam y gwaith cynnal wedi dechrau erbyn hyn mewn ardaloedd eraill yr effeithiwyd arnynt wrth droeon Henallt, De Pante, Gorsaf Llwyfan Cerrig, Tirgwili/Rock & Fountain, Mile End, Nantclawdd, cyffordd yr A484/A475, Gelligatti cyn gorffen yn Flatwood, Cenarth.

Bydd y gwaith yn cynnwys cwympo coed wedi’u difrodi, gosod sylfeini ar gyfer rhwystrau diogelwch newydd, sefydlogi argloddiau a gosod siambrau draenio priffordd newydd.

Mae Cyngor Sir Caerfyrddin wedi sicrhau cyllid gan Lywodraeth Cymru i wneud gwaith cynnal a chadw’r briffordd mewn ymateb i arolygiadau manwl yn dilyn y storm.

Dywedodd y Cynghorydd Hazel Evans, sef yr Aelod o’r Bwrdd Gweithredol dros yr Amgylchedd: “Mae hwn wedi bod yn waith cymhleth iawn sy’n ymestyn dros 20 milltir ac yn cynnwys nifer o asiantaethau. Er bod diogelwch y cyhoedd yn hollbwysig, gwneir pob ymdrech i sicrhau bod y gwaith hwn yn cael ei darfu cyn lleied â phosibl nes y bydd wedi’i gwblhau. Rydym yn deall bod hyn wedi cael effaith fawr ar y gymuned leol a’r bobl sy’n defnyddio’r ffordd, a hoffem ddiolch iddynt am eu hamynedd a’u cydweithrediad wrth i’r gwaith adfer ac atgyweirio hwn gael ei wneud.”

Continue Reading

Trending

FOLLOW US ON FACEBOOK